سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
226
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)
و اندوه مىباشد . 7 - آنكه يكى از دو لفظ متجانس در آخر مصراع اوّل و ديگرى در آخر مصراع دوّم واقع باشد مانند آنچه در قول حريرى وارد شده : فمشعوف بآيات المثانى * و مفتون برنّات المثانى يعنى : پس برخى از ايشان از شنيدن آيات قرآن خوشدل بوده و برخى ديگر بشنيدن نغمههاى عود و سازها فريفته شدهاند . شاهد در [ المثانى ] اوّل كه در مصراع اوّل و [ المثانى ] دوّم كه در آخر مصراع دوّم قرار گرفته است مىباشد و اوّلى به معناى [ قرآن ] و دوّمى به معناى اوتار المزامير مىباشد . آنكه يكى از دو لفظ متجانس در ابتداء مصراع دوّم و ديگرى در آخر آن باشد مانند آنچه در قول قاضى ارجانى وارد شده : امّلتهم ثمّ تامّلتهم * فلاح لى ان ليس فيهم فلاح يعنى : اميدوار بودم به اين جماعت پس اميدوار بودم به ايشان به خوبى و درستگارى پس در كار آنها تأمّل نموده سپس برايم ظاهر شد كه در ايشان نجات و رستگارى نيست . شاهد در [ فلاح ] اوّلى كه در مصراع اوّل بوده و [ فلاح ] دوّمى كه در آخر مصراع دوّم است بوده كه اوّلى به معناى [ پس ظاهر شد ] و دوّمى به معناى نجات و فوز مىباشد . 9 - آنكه يكى از دو لفظ ملحق بمتجانسين از جهت اشتقاق در صدر مصراع اوّل و ديگرى در آخر مصراع دوّم باشد مانند آنچه در قول بخترى آمده : ضرائب ابدعتها فى السّماح * فلسنا نرى لك ضريبا